Gebruik van intelligentietesten om het schooladvies te ondersteunen

Ik las vorige week in diverse dagbladen dat “Steeds meer basisscholen een intelligentietest afnemen bij leerlingen in groep 8 om hun advies voor vervolgonderwijs mee te onderbouwen” (onder andere in Algemeen Dagblad 15 januari 2016). Ik vind dat fascinerend. Om een aantal redenen.

Als eerste fascineert me dat er een soort haat-liefde verhouding lijkt te zijn met toetsen in het onderwijs, en met name bij het gebruik ervan bij het vormen van een advies voor de middelbare school. Vorig jaar is de eindtoets basisonderwijs van februari naar april verschoven. Eén van de redenen voor deze verschuiving is dat daarmee het advies van de leerkracht centraler komt te staan bij de bepaling naar welk type onderwijs de leerling het beste kan gaan op de middelbare school en de eindtoets minder gewicht krijgt in dit schooladvies. Nu geven enkele adviesbureaus die ouders en scholen adviseren bij het formuleren van het schooladvies aan dat er een grotere vraag is naar het gebruik van intelligentietesten om het schooladvies te ondersteunen. Nog even los van het feit of deze stijging door de verschuiving van de eindtoets komt, is het kennelijk wel zo dat sommige mensen toch graag toetsen hanteren naast het oordeel van de leerkracht. Kritiek op de eindtoets basisonderwijs als basis voor het schooladvies was onder andere dat het om een momentopname ging, maar is dat bij een intelligentietest niet ook zo?

Wat me meer fascineert is het gebruik van een intelligentietest als ondersteuning voor het schooladvies. Met een intelligentietest kun je het potentieel van een leerling meten.  Geeft een intelligentietest de juiste informatie om te bepalen waar een leerling in het voortgezet onderwijs het beste heen kan gaan?  Wat als nu uit de intelligentietest vwo als onderwijstype blijkt, maar de leerkracht een havo advies afgeeft. De leerkracht baseert zijn oordeel op basis van eerder gemaakte toetsen en de leerontwikkeling van de leerling. Het kan zijn dat een leerling meer kan dan hij laat zien. Misschien is hij ongemotiveerd om zijn best te doen op school, of is hij faalangstig waardoor hij op toetsen blokkeert. Of past de manier waarop de stof wordt aangereikt niet bij hem. In dat geval kan de intelligentietest een hoger niveau aangeven dan de leerkracht geeft op basis van andere toetsuitslagen. Is het dan zinvol om het schooladvies te verhogen zonder dat de oorzaak van het ‘onderpresteren’ bekend is?

Ik denk zelf dat als je gebruik wil maken van een intelligentietest, het slimmer kan zijn om deze in groep 5 of 6 af te nemen. In geval er dan een discrepantie bestaat tussen de scores op de toetsen in het leerlingvolgsysteem en die op de intelligentietest, is er nog voldoende tijd op de basisschool om uit te zoeken waarom de leerling “onderpresteert”. Dit kan dan eventueel aangepakt worden als dit mogelijk en nodig blijkt. Als een leerling, ondanks bijsturing, niet op het niveau van de intelligentietest uitkomt na enkele jaren, is hij wellicht ook niet gebaat bij een schooladvies op niveau van die test. Dat zou ertoe kunnen leiden dat hij op zijn tenen moet lopen, of gefrustreerd en ongemotiveerd raakt.

Het is misschien lastig om het schooladvies te bepalen voor leerlingen in groep 8, maar over de toegevoegde waarde van het gebruik van een intelligentietest op dat moment twijfel ik.

Categorieën:Toetsen

Tagged as: , ,

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers op de volgende wijze: